چکیده
در یک برداشت کلی، جهانی‌شدن عبارت است از فرایند فشردگی فزاینده زمان و فضا که به واسطه آن مردم دنیا کم و بیش و به صورتی نسبتاً آگاهانه در جامعه جهانی واحد ادغام می‌شوند. این برداشت عام، از یک سو به تحلیلی درباره ضرورت و پیشینه این فرایند در طول تاریخ مربوط می‌شود و از سوی دیگر دربردارنده چگونگی و چالش‌های تحقق آن در بستر واقعیت است. در مقابل، در آموزه مهدویت نیز به دو بعد فلسفه تاریخ و ساختار جامعه واحد جهانی توجه شده است.
در بخش نخست این مقاله به ابعاد نظری جهانی‌شدن توجه شده و رویکرد آن به فلسفه تاریخ و رهیافت فرهنگی آن مورد بررسی قرار گرفته است. سپس ساحت واقعی جهانی‌شدن مورد ارزیابی قرار گرفته و تحقق نافرجام ایده‌های جهانی‌شدن ـ چه در بعد فلسفه تاریخ و چه در زمینه تناقض‌های سیاسی و فرهنگی ـ از این بررسی نتیجه گرفته شده است. در گستره مهدویت، نخست به ابعاد جهانی هویت اسلامی و آموزه مهدویت اشاره شده و سپس از تحلیل وضعیت جهانی‌شدن مبتنی بر تحلیل آسیب‌شناسانه‌ای که در متن این آموزه وجود دارد، گفتگو شده است. در پایان، تبیین مسئله هویت فردی و جهانی در قالب تناسب دین و فرهنگ در آموزه مهدویت صورت‌بندی شده است.

واژگان کلیدی
جهانی‌شدن، فرهنگ، هویت، فلسفه تاریخ، اسلام، مهدویت